عمومیدر هفتههای اخیر، بازارهای مالی آمریکا شاهد نوسانات شدیدی بودهاند که به تعرفههای ترامپ در 2025 نسبت داده شده است. اما آنچه بیش از همه توجهها را به خود جلب کرده است، زمانبندی دقیق برخی از سیاستمداران آمریکایی در خرید و فروش سهام برای کسب سودهای کلان است.
این موضوع، سوالاتی جدی درباره احتمال معاملات داخلی کنگره (Insider Trading) و نقش تعرفههای تجاری در این ماجرا ایجاد کرده است. در این مقاله از بلاک پست، ما به بررسی این جنجال، شواهد موجود و تاثیرات آن بر بازارهای مالی به ویژه ارزهای دیجیتال میپردازیم.
معاملات داخلی یا Insider Trading به استفاده از اطلاعات محرمانه و غیرعمومی برای خرید یا فروش سهام، ارزهای دیجیتال یا اوراق بهادار به منظور کسب سود غیرقانونی گفته میشود. این عمل در بسیاری از کشورها، از جمله آمریکا، غیرقانونی است زیرا اعتماد عمومی نسبت به بازارهای مالی را تضعیف کرده و سرمایهگذاران عادی را در موقعیت نابرابر قرار میدهد.
در آمریکا، قانون «STOP Trading on Congressional Knowledge Act» (قانون سهام) که در سال ۲۰۱۲ توسط باراک اوباما امضا شد، بهطور خاص استفاده از اطلاعات غیرعمومی برای سود شخصی توسط اعضای کنگره و کارمندان دولتی را ممنوع کرده است. با این حال، جریمههای ناچیز (تنها 200 دلار) و چالشهای اجرایی، اثرگذاری این قانون را کاهش داده است و شفافیت مالی کنگره همچنان موضوعی بحثبرانگیز باقی مانده است.
از زمان بازگشت دونالد ترامپ به ریاست جمهوری در ژانویه 2025، سیاستهای به اصطلاح حمایتگرایانه او، بهویژه تعرفههای تجاری 2025، بازارهای مالی را متزلزل کرده است. این تعرفهها شامل موارد زیر بود:
این اقدامات با واکنشهای متقابل از چین (تعرفه 84 درصدی)، کانادا و اتحادیه اروپا مواجه شد. نتیجه؟ شاخص S&P 500 حدود 20 درصد سقوط کرد و 10 تریلیون دلار از ارزش بازار سهام کاسته شد. برخی این بحران را با «پنجشنبه سیاه» 1929 مقایسه کردند.
بیشتر بخوانید: تعرفه های تجاری ترامپ و رکود تورمی 2025؛ آیا اقتصاد جهانی در آستانه فروپاشی است؟
در حالی که سرمایهگذاران عادی در این آشوب بازارهای مالی ضررهای سنگینی متحمل شدند، برخی سیاستمداران با زمانبندی دقیق معاملات خود سودهای کلانی کسب کردند. این زمانبندی بینقص، سوالاتی جدی درباره دسترسی آنها به اطلاعات محرمانه ایجاد کرده است. در ادامه به چند نمونه مهم اشاره میکنیم:
1. مارجری تیلور گرین (Marjorie Taylor Greene)
نماینده جمهوریخواه جورجیا و رییس کمیته فرعی مجلس نمایندگان برای ارائه کارآمدی دولت (Doge)، در روزهای ۸ و ۹ آپریل، درست قبل و در روز اعلام توقف ۹۰ روزه تعرفههای تجاری 2025، بین ۲۱,۰۰۰ تا ۳۱۵,۰۰۰ دلار سهام خریداری کرد. او همچنین بین ۵۰,۰۰۰ تا ۱۰۰,۰۰۰ دلار اوراق خزانهداری فروخت. این معاملات با جهش ۹.۵ درصدی شاخص S&P 500 و افزایش ۱۲.۱ درصدی شاخص نزدک (Nasdaq) همزمان بود. گرین ادعا کرده که این معاملات توسط مشاور مالی او انجام شده و او هیچ دخالتی در آنها نداشته است.

2. راب برسناهان (Rob Bresnahan)
این نماینده تازهوارد، با وجود دادن وعدهی حمایت از ممنوعیت معاملات سهام توسط اعضای کنگره، از ژانویه 2025 تاکنون، 283 معامله انجام داده و تا 1.7 میلیون دلار سهام خریداری کرده و حدود 3 میلیون دلار سهام فروخته است. یکی از معاملات مهم او، فروش تا ۵۰,۰۰۰ دلار سهام علیبابا (Alibaba) در همان روزی بود که ترامپ اعلام کرد تعرفههای چین را دو برابر خواهد کرد.

3. دونالد ترامپ (Donald Trump)
خود رییس جمهور ترامپ نیز در مرکز این جنجال قرار دارد. در 9 آپریل 2025، او پستی در پلتفرم تروث سوشال (Truth Social) منتشر کرد که در آن نوشته بود: «این زمان خوبی برای خرید است!» این پست با امضای «DJT» که نماد بورسی شرکت رسانهای (Trump Media and Technology Group) اوست، منتشر شد.

حدود چهار ساعت بعد، او توقف 90 روزه اکثر تعرفهها بهجز تعرفههای چین را اعلام کرد که باعث جهش 23 درصدی سهام شرکتش شد. یک ساعت پس از این اعلام، ویدیویی از ترامپ منتشر شد که در آن از سودهای کلان دوستان میلیاردرش، از جمله چارلز شواب (Charles R. Schwab) و راجر پنسکی (Roger Searle Penske) صحبت میکرد. این موضوع باعث شد دموکراتها، از جمله سناتور الیزابت وارن، او را به دستکاری بازار متهم کنند.
اتهامات مرتبط با معاملات داخلی کنگره موضوع جدیدی نیست. در ادامه به چند نمونهی تاریخی آن اشاره میکنیم:
قانون سهام ۲۰۱۲، اعضای کنگره را ملزم به گزارش معاملات بالای هزار دلار ظرف 45 روز میکند. اما این قانون دارای کاستیهای متعددی است که در ادامه به آنها میپردازیم:
از سال 2023، لوایح متعددی برای اصلاح شفافیت مالی کنگره پیشنهاد شده است:
لایحه ممنوعیت معاملات سهام برای مقامات دولتی (2023): این لایحه توسط سناتورها کرستین گیلیبراند و جاش هولی معرفی شد و هدف آن ممنوعیت کامل معاملات سهام توسط اعضای کنگره، مقامات ارشد و خانوادههایشان است. جریمههای ویژهای برای نقض قوانین معاملات سهام توسط مقامات اجرایی در نظر گرفته شده بود که از حداقل ارزش سرمایه خریداریشده یا فروختهشده شروع میشود و ممکن است تا ۱۰,۰۰۰ دلار افزایش یابد.
لایحه پایان دادن به معاملات و مالکیت سهام کنگره (2023): این لایحه که با نام ETHICS Act شناخته میشود، محدودیتهای مشابهی را پیشنهاد میکند.
لایحه سهام 2.0 (2023-2024): نسخه بهروزشده قانون سهام با هدف افزایش شفافیت و جریمهها.
با این حال، تاکنون هیچکدام از این لوایح تبدیل به قانون نشدهاند و به نظر میرسد مقاومتهایی از سوی خود اعضای کنگره وجود دارد که از این سیستم سود میبرند.
اگرچه این رسوایی مستقیما به بازار سهام مربوط است اما تاثیرات آن بر بازار ارزهای دیجیتال نیز قابل توجه است:
بیاعتمادی به سیستم مالی سنتی: اتهامات معاملات داخلی اعتماد سرمایهگذاران به بازارهای سنتی را تضعیف میکند و ممکن است آنها را به سمت داراییهای غیرمتمرکز مانند بیتکوین و اتریوم سوق دهد که کمتر تحت تاثیر تصمیمات سیاسی هستند.
تاثیر تعرفهها بر ماینینگ: تعرفههای تجاری 2025 میتوانند هزینههای سختافزاری موردنیاز برای ماینینگ (مانند GPUها و ASICها) را افزایش دهند، که عمدتا از چین وارد میشوند.
فرصتهای سرمایهگذاری: ردیابی معاملات سیاستمداران در پروژههای بلاکچینی میتواند فرصتهای جدیدی ایجاد کند. البته در نظر داشته باشید، همانطور که Insider Trading توسط سیاستمداران در بازار سهام، در اکثر مواقع به ضرر سرمایهگذاران خرد تمام شده است، در بازار ارزهای دیجیتال هم میتواند همین تبعات را به دنبال داشته باشد.
چندین وبسایت وجود دارد که امکان ردیابی معاملات کنگره را فراهم میکنند:
این ابزارها میتوانند به سرمایهگذاران کمک کنند تا الگوهای مشکوک را شناسایی کنند، اما باید توجه داشت که همه معاملات لزوما نشاندهنده معاملات داخلی نیستند.
رسوایی معاملات داخلی کنگره بار دیگر نشان داد که چگونه سیاستمداران از دسترسی به اطلاعات محرمانه برای کسب سودهای غیرقانونی بهره میبرند. قانون سهام ۲۰۱۲ تلاشی برای افزایش شفافیت مالی کنگره بود، اما جریمههای ناچیز و اجرای ضعیف، آن را عملا بیاثر کرده است. لوایح پیشنهادی برای ممنوعیت معاملات سهام توسط مقامات دولتی امیدوارکننده هستند، اما بدون اراده سیاسی قوی، تصویب آنها دور از انتظار است.
برای سرمایهگذاران، این جنجال هشداری است درمورد اینکه بازارهای مالی اغلب ناعادلانه عمل میکنند. در این میان، ارزهای دیجیتال بهعنوان جایگزینی برای سیستمهای مالی متمرکز ممکن است جذابیت بیشتری پیدا کنند. اما حتی در این حوزه، نظارت بر سیاستهای تجاری و تاثیر آنها بر هزینههای زیرساختی حیاتی است.
در نهایت، تا زمانی که قوانین سختگیرانهتر و نظارت موثرتر اعمال نشود، سرمایهگذاران عادی همچنان در برابر سیاستمدارانی که از اطلاعات محرمانه سوءاستفاده میکنند، آسیبپذیر خواهند بود. حال، آیا آمریکا میتواند به وعده عدالت و برابری مالی عمل کند؟ تنها آینده پاسخگوی این پرسش خواهد بود.
ادبیات انگلیسی خوندم ولی علاقه زیادی به مطالب تخصصی حوزه بلاکچین دارم و به طور پیوسته درمورد تحولات بازار ارزهای دیجیتال مطالعه میکنم. از ابتدای شروع کار ...