عمومیهیدال پروتکل یک پروژه استیکینگ نقدشونده است و یکی از برگ برندههای آن نیز همین ویژگی میباشد. در این صورت کاربران میتوانند بدون قفلکردن ارزهای خود آنها را استیک کرده و از این کار کسب سود کنند. از طرفی میتوانند در لحظه توکنهای خود را میان پلتفرمهای غیرمتمرکز دیگر جابهجا کنند. پروتکل HAEDAL بر بلاک چین سویی (Sui) بنا شده.
این سیستم و توکن ویژه آن یعنی هیدال (HAEDAL) بر سیستم حاکمیتی استوار هستند؛ بنابراین جامعه کاربران آنها میتوانند حق مشارکت فعال داشته باشند و برای آینده اکوسیستم برنامهریزی کنند.
در ادامه HAEDAL را در تمامی ابعاد بررسی خواهیم کرد. بلاک پست این پروژه جدید را معرفی میکند تا در نهایت و باتوجه به نقاط ضعف و قوت، خود برای سرمایهگذاری یا عدم سرمایهگذاری در آن تصمیمگیری کنید.
این پروتکل بر روی بلاک چین سویی راهاندازی شده و تا حد زیادی نیز بر آن مبتنی است. بر مبنای آن میتوان توکنهای سویی را به اعتبارسنجهای شبکه سپرد و در ازای آن توکنهای ویژه استیکینگ را به دست آورد. این توکنهای ویژه haSUI نام دارند. haSUIها ارائه میشوند تا وضعیت Staking هر کاربر را مشخص کنند. با دریافت سود از این فرایند ارزش آنها نیز بیشتر میشود. در حقیقت توکنهای haSUI مانند رسید عمل کرده و با افزایش بهای داراییهای استیک شده ارزش بیشتری پیدا میکنند.
سازوکار انتخاب اعتبارسنجها در این اکوسیستم با شیوههای سنتی متفاوت است. در این حالت سیستم توکنهای استیک شده را در میان طیف گسترده و متنوعی از اعتبارسنجهای مختلف تقسیم میکند. این تقسیمبندی بر مبنای قابلیتها، تواناییها و سابقه عملکرد هر یک از اعتبارسنجها انجام میشود.
در حالتی دیگر کاربران میتوانند توکنهای WAL را در این پلتفرم استیک کرده و رسیدی در قالب توکن و با نماد haWAL دریافت کنند. امکان استفاده از این رسید نیز در سایر پلتفرمهای دیفای وجود دارد.
هیدال در سال ۲۰۲۵ راهاندازی شد و تمرکز اصلی آن از همان ابتدا توسعه پلتفرمی برای استیکینگ نقد شونده بود. هیدال طوری طراحی شده که با ویژگیهای بلاک چین Sui و الگوریتم اجماع آن سازگاری داشته باشد. الگوریتم اجماع سویی (الگوریتم اثبات سهام نمایندگی شده) بهینه است و از تراکنشهای موازی پشتیبانی میکند. این ویژگی سویی را برای امور مالی غیرمتمرکز بسیار ایدهآل کرده است.
در ابتدا جامعه دنبالکنندگان و حامیان HAEDAL بودند که آغاز به تعامل و استیکینگ در آن کردند. همچنین ادغام آن با دیگر پروژههای DeFi تیز تأثیرگذار بود.
ازجمله توسعهدهندگان و مدیران این پروژه میتوان به لوک شی (Luke Shi) اشاره کرد. این فرد پیشتر دارای سابقه فعالیت در حوزه امور مالی غیرمتمرکز و Web3 بوده است. از دیگر توسعهدهندگان و تیم این پروژه اطلاعات چندانی در دست نیست. راه ارتباطی با آنها وبسایت و شبکههای اجتماعی مربوط به پروژه است.
مرحله جذب سرمایهگذار برای کشت ایده (Seed Investment) این پروژه در ژانویه سال ۲۰۲۵ طی شد. کشت ایده اصطلاحی مالی است که معمولا برای جذب سرمایه اولیه استارتاپها و شرکتهای تازه تأسیس استفاده میشود.
هیدال پروتکل توانست مشارکت شرکتهایی نظیر هشد، اوکیایکس ونچرز، انیموکا ونچرز، فلو تریدرز، ستوس، اسکالوپ، کاما۳ ونچرز، دیوالز کپیتال و بنیاد سویی را به دست آورد. این شرکتها هر یک به نحوی در سرمایهگذاری اولیه و فراهمکردن نقدینگی HAEDAL دخیل بودهاند.
در ادامه نقش هر یک از آنها را در بخشهای مختلف توسعه پروژه بررسی میکنیم:
هیدال دارای وبسایتی ویژه است که ابزار اصلی آن برای برقراری تعامل با کاربران بهحساب میآید. افراد میتوانند در این سایت و اپلیکیشن تحت وب آن توکنهای Sui و WAL را استیک کرده و در مقابل، توکنهای haSUI یا haWAL دریافتی را مدیریت کنند. برنامه امکان بهرهمندی از هر دو حالت استیکینگ خودکار و غیرخودکار را فراهم میکند.
در استیکینگ خودکار کاربران تعیین نمیکنند که کدام اعتبارسنجها به انجام فرایند کمک کنند. در استیکینگ غیرخودکار کاربران میتوانند خود اعتبارسنجهای ترجیحی را انتخاب کنند.
این برنامه اطلاعات دیگری همچون وضعیت دقیق توکنهای استیک شده، عملکرد اعتبارسنجها و میزان پاداشهای دریافتی را نمایش میدهد. از طریق همین برنامه میتوان در هر زمانی فرایند استیکینگ را متوقف کرده و ارزهای سپردهگذاری شده را برداشت کرد.
تعامل اپلیکیشن ویژه این پروژه با دیگر پلتفرمهای غیرمتمرکزی مانند ستوس نیز مزیت دیگری بهحساب میآید. در این صورت کاربران میتوانند توکنهای haSUI یا haWAL خود را در دیگر پلتفرمهای دیفای جابهجا کنند؛ بنابراین امکان مشارکت این توکنها در پلتفرمهای وامدهی و ییلدفارمینگ وجود دارد. از این طریق نیز میتوان به کسب درآمد بیشتر پرداخت.
هیوالت نوعی پلتفرم استیکینگ گیمفای است که توسط تیم هیدال توسعه پیدا کرده. در این بازی کاربران به مقدار دلخواه SUI وارد پلتفرم کرده و در انتظار دریافت پاداشهای اتفاقی میمانند. هرچه مقدار توکنهای سویی بیشتر باشد شانس دریافت جایزه بیشتر است. باید توجه شود که تمام فرایندها در این بازی بر مبنای شانس است. کاربران میتوانند پیش از آغاز بازی و در هر زمانی توکنهای SUI را برداشت کنند؛ گرچه باید ۱ درصد از کل دارایی را بهعنوان کارمزد پرداخت کرد.
وهیدال نام توکن حاکمیتی شبکه است. کاربران میتوانند توکنهای HAEDAL خود را در ازای دریافت veHAEDAL قفل کنند. هرچه مدت قفلکردن طولانیتر باشد، فرد وهیدال بیشتری دریافت میکند. این سیستم ۵۰ درصد از درآمد خود را صرف بازخرید توکنهای هیدال میکند تا آنها را بهعنوان پاداش به هولدرهای veHAEDAL ارائه کند. در این صورت قدرت حاکمیت در شبکه با کسب سود از آن پیوند میخورد و این برای بسیاری از کاربران جذاب است.
مدت سپردهگذاری برای استیکینگ میتواند از ۱ تا ۵۲ هفته متغیر باشد. بدیهی است که هرچه مدت سپردهگذاری بیشتر باشد پاداش دریافتی نیز بیشتر خواهد بود. بهصورتی که در استیکینگ ۵۲ هفتهای بهازای هر توکن هیدال یک وهیدال به کاربر اعطا میشود.
بر اساس آخرین آمار در ۸ ژوئن سال ۲۰۲۵، ارزش کل قفل شده (TVL) هیدال پروتکل ۱۶۴.۸ میلیون دلار است (بر اساس دادههای DefiLlama) . مارکت کپ این ارز حدود ۲۵ میلیون دلار و حجم معاملات آن نیز حدودا ۲۰ میلیون دلار است. نزدیکی مارکت کپ و حجم معاملات نشان از پویایی شبکه دارد. لازم به ذکر است که در نهایت ۱ میلیارد ارز دیجیتال هیدال عرضه خواهد شد. درحالحاضر حدود ۲۰۳ میلیون هیدال در گردش قرار دارند. (دادهها از Coinmarketcap به دست آمدهاند).
ارز دیجیتال هیدال توکنی حاکمیتی در اکوسیستم مربوط به خود است. این توکنها در تشویق به مشارکت در شبکه، توزیع پاداشها و جوایز و کمک به اعمال قدرت حاکمیتی کاربران نقش دارند. اشاره کردیم که افراد میتوانند با قفل کردن توکنهای HAEDAL توکن veHAEDAL دریافت کنند و از این طریق در حاکمیت شبکه نقش داشته باشند. همچنین با انجام این کار پاداش نیز دریافت میکنند که این خود به مشفقی دیگر تبدیل میشود.
توسعهدهندگان سعی داشتهاند تا با توزیع هوشمندانه توکنهای هیدال، پویایی و اعتبار شبکه را حفظ کنند. درعینحال درصد قابلتوجهی نیز به خود اختصاص دادهاند تا از رشد شبکه استفاده کنند. بهطورکلی توزیع ۱ میلیارد توکن هیدال بر مبنای زیر تنظیم شده است:
مانند بسیاری از دیگر پروژههای بلاک چینی، HAEDAL نیز دارای نقاط ضعفی است که توجه به آنها برای هر سرمایهگذاری لازم است. در ادامه به این ضعفها اشاره میکنیم؛
هیدال اولین پروژهای بوده است که استیکینگ نقد شونده را بر بلاک چین سویی پیادهسازی کرده؛ اما خود استیکینگ نقد شونده در دنیای ارزهای دیجیتال مفهوم جدیدی نیست. رقبای قدرتمندی همچون لیدو فایننس (Lido Finance)، راکت پول (Rocket Pool) و فرکس فایننس (Frax Finance) وجود دارند که با سابقهتر و محبوبتر هستند. از طرفی ممکن است در آینده پروژههای مشابه دیگری در بلاک چین سویی راهاندازی شوند و با ارائه ویژگیهای رقابتی از HAEDAL پیشی بگیرند.
هیدال پروتکل سعی داشته تا در بلاک چین سویی به پروژهای خاص مبدل شود. تا این لحظه نیز نسبتا موفق عمل کرده و استقبال از آن نیز قابل توجه بوده است. استیکینگ نقد شونده به کاربران اجازه میدهد که در هر زمانی به داراییهای خود دسترسی پیدا کرده و آنها را برداشت کنند.
داشتن پلتفرم و وبسایت اختصاصی از دیگر عوامل جذابیت HAEDAL است. همچنین راههای مختلف کسب درآمد و ارائه پاداش، رغبت سرمایهگذاران برای ورود به بازار این ارز و شبکه آن را افزایش دادهاند.
بااینحال نباید فراموش شود که این پروژه نسبتا نوظهور است، حمایت مالی چندان قدرتمندی ندارد و توکنهای قفل شده آن زیاد هستند. همه این شرایط میتوانند بر آینده این ارز و قیمت آن تأثیرگذار باشند. اگر قصد سرمایهگذاری طولانیمدت دارید حتما این موارد را در نظر داشته باید.
سالها است که به نگارش محتوای سئومحور و ترجمه مشغول هستم. بااینحال هیچ حوزهای بهاندازه ارزهای دیجیتال، بلاکچین و وب ۳ برایم جذابیت نداشته؛ مینویسم ...
