در چهارمین جلسه از دوره «تکنیکالی شو»، وارد یکی از بنیادیترین مباحث تحلیل تکنیکال شدیم؛ یعنی شناخت انواع قیمت و انواع نمودار در تحلیل تکنیکال. این مفاهیم پایهای به ما کمک میکنند تا ساختار حرکت قیمت را در بازارهای مالی بهتر درک کنیم و تصمیمگیریهای دقیقتری در معاملاتمان داشته باشیم.
در ابتدای جلسه، یادآوری کردیم که تاکنون به فاز مقدماتی پرداختهایم. با مفاهیم پایه آشنا شدیم و پلتفرمها و ابزارهای تحلیلی را بررسی کردیم. حالا وقت آن است که بهصورت تخصصیتری وارد تحلیل نمودارها شویم. در بازارهای مالی، هر دارایی (مثل بیتکوین یا طلا) در طول یک بازه زمانی چهار نوع قیمت را تجربه میکند:
- قیمت باز شدن (Open): که اولین قیمت در آغاز تایم فریم است،
- قیمت بسته شدن (Close): که آخرین قیمت همان بازه است،
- بیشترین قیمت (High) و کمترین قیمت (Low): سقف و کف نوسانات قیمت در آن بازه زمانی را نشان میدهند.
این چهار قیمت پایه و اساس انواع نمودار در تحلیل تکنیکال هستند. بسته به اینکه کدام قیمتها نمایش داده میشوند و چگونه به تصویر کشیده میشوند، ما با سه نوع نمودار رایج مواجه هستیم: نمودار خطی، نمودار میلهای و نمودار کندل استیک یا شمعی ژاپنی.
نمودار خطی: ساده اما محدود
در میان انواع نمودار در تحلیل تکنیکال، نمودار خطی سادهترین نوع است. در این نمودار تنها یکی از قیمتها (معمولاً قیمت بسته شدن) نمایش داده میشود و نقاط قیمت در بازههای زمانی مختلف با خط به هم وصل میشوند. این نوع نمودار بیشتر برای مشاهده روند کلی بازار در بلندمدت مناسب است؛ اما یک ایراد بزرگ دارد: فقط یک قیمت را نشان میدهد و اطلاعات حیاتی مثل بیشترین یا کمترین قیمت را در خود ندارد.
نمودار میلهای: نمایش هر چهار قیمت
در مقابل، نمودار میلهای جزئیات بیشتری را نمایش میدهد. هر میله نماینده یک تایم فریم است و چهار قیمت را در خود دارد: یک خط عمودی برای بازه قیمتی (از Low تا High) و دو خط افقی کوچک در چپ و راست میله که به ترتیب نشاندهنده Open و Close هستند. اگر قیمت بسته شدن بالاتر از قیمت باز شدن باشد، میله صعودی تلقی میشود و بالعکس. این نوع نمودار به معاملهگران امکان مشاهده جزئیات دقیقتری از حرکات قیمتی را میدهد.
نمودار کندل استیک: محبوبترین ابزار تحلیلگران
اما پرکاربردترین و بصریترین در میان اتواع نمودار تحلیل تکنیکال، نمودار کندلی (Candle) است. این نمودار از شمعهایی تشکیل شده که هر کدام از آنها چهار قیمت اصلی را نمایش میدهند. بدنه کندل نشاندهنده فاصله بین قیمت باز و بسته شدن است، در حالی که سایهها (یا شدوها) دامنه نوسان قیمت را نمایش میدهند.
اگر قیمت بسته شدن بالاتر از قیمت باز شدن باشد، کندل معمولاً سبز یا سفید است و نشان از قدرت خریداران میدهد. در غیر این صورت، کندل قرمز یا سیاه است و فشار فروش را نشان میدهد. با نگاه کردن به شکل و اندازه بدنه و سایه کندلها، میتوان قدرت بازار، هیجانات و حتی احتمال تغییر روند را تشخیص داد.
میزان قدرت انواع نمودار در تحلیل تکنیکال
کندلها میتوانند قدرتمند باشند یا بلاتکلیف به حساب آیند. کندلهایی با بدنه بزرگ و سایههای کوتاه معمولاً قدرتمند هستند و جهت حرکت بازار را نشان میدهند. اما کندلهایی که بدنه کوچکی دارند (مثلاً قیمت باز و بسته شدن تقریباً یکسان است)، کندلهای بلاتکلیف نامیده میشوند. این نوع کندلها نشاندهنده عدم تصمیمگیری بین خریداران و فروشندگان هستند. اما اگر بعد از چند کندل بلاتکلیف، یک کندل قوی (چه صعودی و چه نزولی) ظاهر شود، احتمال جهتگیری بازار در آن سمت بالا میرود.
