سیل فریز شدن تتر کاربران ایرانی | صرافی های داخلی همچنان سکوت کرده اند

به دلیل تحریم‌های بین‌المللی و محدودیت‌های اقتصادی همواره احتمال فریز شدن تتر برای کاربران ایرانی وجود داشته؛ اما این خطر اکنون به سطحی هشدارآمیز رسیده است. در کمال تعجب، اغلب صرافی‌ها و نهادهای مربوطه در ایران هیچ هشداری در این باره نمی‌دهند.

در چند روز گذشته و به‌خصوص پس از حمله اسرائیل به ایران، مسدودسازی USDT به‌طور تدریجی افزایش پیدا کرده است. هک صرافی نوبیتکس تنها یکی از تهدیدات بود. اکنون نگهداری تتر نیز با ریسک بالایی همراه شده و هر لحظه امکان مسدودسازی دارایی افراد حقیقی و حقوقی وجود دارد.

هشداری ویژه به کاربران نوبیتکس!

بر اساس داده‌های به دست آمده از آرخام (Arkham Intelligence)، یکی از کیف پول‌های مرتبط با نوبیتکس توسط سرکل بلاک شده است. به‌دنبال آن USDCهای موجود در ولت فریز شده‌اند. گرچه مقدار آن‌ها ناچیز بوده؛ اما این مسئله می‌تواند هشداری جدی باشد. احتمال دارد که دیگر آدرس‌های مرتبط با این صرافی نیز شناسایی شوند و در پی آن امکان فریز شدن تتر و USDCهای دیگر وجود دارد.

همچنین بررسی آدرس لو رفته از همین صرافی در سایت Etherscan نشان از تراکنشی می‌دهد که در آن تترها بن شده‌اند. این نیز هشداری دیگر است.

در میان صرافی‌ها و سازمان‌های مختلف، آبان تتر به کاربران خود نسبت به احتمال مسدود شدن USDT هشدار داد. در پست منتشر شده در پیج اینستاگرام و ایکس این پلتفرم توصیه شده که کاربران ارز دای DAI را جایگزین تتر کنند.

اصلا فریز شدن تتر به چه معنا است؟

تتر رمزارزی با نظارت نهادی و ساختار متمرکز است و سعی دارد تا بر اساس قوانین بین‌المللی فعالیت کند. به همین دلیل، در صورت شناسایی تخلف مالی، اقدام به فریز کردن یا به عبارت دیگر بلوکه کردن دارایی‌ها می‌کند. در این صورت فردی که متخلف شناخته می‌شود دیگر هیچ کنترلی بر USDTهای خود نداشته و نمی‌تواند آن‌ها را منتقل کند یا اقدام به فروش نماید.

معمولا پس از فریز شدن دیگر راه‌ بازگشتی وجود ندارد و ارزها برای همیشه از دست می‌روند. مگر این که با پیگیری و شکایت، یکی از مراجع قانونی بین‌المللی یا خود Tether Limited حکمی به نفع شاکی صادر کنند. این احتمال برای کاربران ایرانی بسیار بعید است.

چطور بفهمیم تترهایمان بن شده اند؟

مشکل این است که بسیاری از افراد حتی پس از مسدودشدن حساب خود نیز متوجه موضوع نمی‌شوند. به همین دلیل ممکن است حتی تتر بیشتری به ولت خود واریز کنند. برای این که بررسی کنید آدرس شما مسدود شده یا خیر می‌توانید از گزینه‌های زیر استفاده کنید:

• آرخام اینتلیجنس (Arkham Intelligence): کافی است آدرس کیف پول خودتان را وارد کنید. در صورتی که ولت شما شامل بلک لیست یا همان لیست سیاه تتر شده باشد، لیبلی با عنوان Banned by USTD نشان داده می‌شود.
• دون (Dune): یکی از قسمت‌های این سایت، به‌طور خودکار آدرس USDTهای بن شده را نشان می‌دهد. کافیست آدرس کیف خودتان را در فیلد مربوطه سرچ کنید.
• اکانت ایکس USDTblacklist: این صفحه غیررسمی به‌طور منظم آدرس‌های مسدود شده را پست می‌کند.
• کانال تلگرامی USDT/USDC Ban List: این کانال آدرس‌های بلوکه شده را نمایش می‌دهد. شما می‌توانید از طریق قابلیت سرچ تلگرام، آدرس موردنظر را در این کانال جستجو کنید تا از مسدود بودن آن مطلع شوید. در نظر داشته باشید که ممکن است این کانال یا اکانت ایکس معرفی شده تمام آدرس‌های بن شده را نشان ندهند.

سیل ادامه دار فریز شدن تترها با ۱۱۲ ولت آغاز شد

چندی پیش و پس از تاریخ ۲۵ ژوئن، تتر لیمیتد چندین میلیون دلار USDT را بلوکه کرد. بر اساس گزارش‌های رسمی در همان زمان، ۱۱۲ آدرس که حجم معاملات آن‌ها در مجموع ۷۰۰ میلیون دلار بوده است، در لیست سیاه تتر قرار گرفته‌اند. پس از آن نیر، گزارش‌هایی از مسدودسازی ۱۲.۳ میلیون دلار USDT دیگر منتشر شد.

یکی از تحلیل‌گران آن‌چین به‌نام کریپتودامیست (Cryptadamist) طبق تحلیل‌های خود بخش اعظمی از این مسدودسازی‌ها را به ایران مرتبط می‌داند. در میان گزینه‌های مسدود شده، تترهای ۴۰ کیف پولی که بیشترین موجودی را داشتند، مبتنی بر شبکه ترون بوده‌اند. گغته می‌شود که کاربران ایرانی، نیز غالبا از همین شبکه برای نقل و انتقالات ارز تتر خودشان استفاده می‌کنند.

چه شواهد دیگری وجود دارد؟

کاربران متعددی در شبکه‌های اجتماعی از جمله ایکس نگرانی‌های خود را حول این موضوع بیان می‌کنند. برخی از آن‌ها همین حالا نیز قربانی شده و تترهای خود را از دست داده‌اند. تا این لحظه (۱۷ تیرماه) تقریبا هیچ‌یک از صرافی‌ها و ارگان‌های نظارتی ذی‌ربط هشداری جدی صادر نکرده‌اند. به همین دلیل برخی ولت‌هایی که در لیست سیاه تتر قرار گرفتند، همچنان واریزی USDT دارند؛ چراکه صاحبان این کیف پول‌ها هنوز از اقدام شرکت تتر نسبت به کیف پول‌های خود مطلع نشده‌اند؛ این مسئله یک فاجعه مالی به‌حساب می‌آید.

لازم به ذکر است که در کل، نگهداری و معامله تتر توسط کاربران ایرانی برخلاف قوانین ایالات متحده است. بنابراین می‌توان گفت، استفاده کاربران ایرانی از این استیبل کوین متمرکز و پرحاشیه می‌تواند ناقض تحریم‌ها باشد و به عبارتی آن‌ها را دور بزند. فریز شدن دارایی‌های تتر کاربران در ابعاد بزرگ‌تر می‌تواند شرکت تتر لیمیتد را نیز تحت فشار قرار دهد؛ چراکه بسیاری از مشتریان خود از کشورهای تحت تحریم همچون ایران، روسیه و غیره را از دست می‌دهد.

جالب است که در این میان برخی از فریز شدن یو اس دی سی USDC نیز خبر داده‌اند. مدیریت USDC با شرکت متمرکز سیرکل (Circle) است. سیرکل نیز بر مبنای قوانین آمریکا و اتحادیه اروپا فعالیت می‌کند. به طور کلی، اکنون که این خطر بیش از پیش حس می‌شود، کاربران ایرانی نباید از هیچ استیبل کوین متمرکزی استفاده کنند؛ چه این استیبل کوین تتر باشد و چه یو اس دی سی.

آیا فریز شدن تتر همه کاربران ایرانی را تهدید می کند؟

قوانین بین‌المللی می‌گویند بله، تقریبا هیچ شهروند ایرانی حق استفاده از ارز تتر USDT را ندارد؛ اما در عمل اجرایی کردن این سیاست پیچیدگی‌هایی دارد. به‌هرحال صرافی‌های داخلی از سازوکارهایی استفاده می‌کنند تا ریسک کاهش پیدا کند. همچنین شبکه‌های بلاک چینی در عین شفافیت پیچیدگی‌هایی دارند. شناسایی مبدأ ارزها، هویت مالکان و ملیت آن‌ها داده‌هایی نیستند که در حجم گسترده بازار آسان کنترل شوند.

این شرکت سال‌ها در تلاش بود تا اعتماد کاربران سرتاسر جهان را جلب کند. بدیهی است که مسدودسازی گسترده و کلی حساب کاربران یک کشور وجهه آن را تخریب می‌کند.

بااین‌حال، شرط احتیاط است که از ارز تتر استفاده نکنید. جایگزین بهتری وجود دارد که با ساختار غیرمتمرکز خود با خطر فریز شدن مواجه نیست. ارز دای DAI استیبل کوینی هم‌ارزش با دلار و تتر است که غیرمتمرکز محسوب می‌شود و این بدان معنی است که  هیچ شرکت یا نهادی بر آن کنترل ندارد.

فریز شدن تتر شتری است که ممکن است دم خانه شما نیز بنشیند!

هیچ تضمینی وجود ندارد که بنیاد تتر تصمیم به بلوکه کردن تترهای کیف پول شما نگیرد. در آن صورت هیچ راهی برای شکایت و پیگیری قانونی وجود ندارد. بر اساس قواعد گاه ناعادلانه بین‌المللی این شما هستید که مرتکب تخلف شده‌اید.

آمارهای سایت Dune نشان می‌دهند که در ماه‌های اخیر، حجم بلوکه شدن توکن‌های USDC و به‌ویژه USDT افزایش قابل‌توجهی پیدا کرده است. همچنین پیش‌تر تصور می‌شد که شرکت‌های ناظر غالبا بر دارایی کیف پول‌های بزرگ و نهادی متمرکز هستند؛ اما گزارش‌های اخیر نشان می‌دهند که گاه چند صد واحد تتر نیز مسدود شده‌اند. این هشداری جدی است. کاربران عادی نیز در معرض خطر هستند.

فریز شدن تتر محتمل است،‌ چه باید کرد؟

بهترین گزینه استفاده از ارزهای غیرمتمرکز است. برای مثال بیت کوین به‌هیچ‌عنوان فریز با بلوکه نمی‌شود. اگرچه بیت کوین نوسان قیمتی دارد و شما اگر می‌خواهید استیبل کوینی با قیمت ۱ دلار نگهداری کنید، باید سراغ دای (DAI) بروید که ریسک کمتری دارد.

توجه داشته باشید که به‌هر‌حال دارایی‌های خود را در صرافی‌ ذخیره نکنید. آن‌ها را به کیف پولی ایمن و خودحضانتی همچون متامسک، ربی ولت، تراست ولت و غیره منتقل کرده و به‌خوبی از کلید خصوصی و عبارت بازیابی خود محافظت کنید.

اگر اصرار به استفاده از تتر دارید راه‌هایی وجود دارند که ریسک را کاهش می‌دهند. به‌هیچ‌عنوان USDTها را در صرافی انباشت و نگه‌داری نکنید. همچنین از انتقال مستقیم تتر از صرافی ایرانی به صرافی‌های متمرکز خارجی خودداری کنید. در صورت تمایل به انتقال ارز به صرافی خارجی، این کار را مستقیما از مبدأ صرافی ایرانی انجام ندهید. بدین منظور می‌توان از استراتژی چرخه تبدیل استفاده کرد.

استراتژي چرخه تبدیل برای جلوگیری از فریز شدن تتر

روش اول: ایجاد یک کیف پول واسطه

• در این استراتژی ابتدا باید تتر خودتان در صرافی ایرانی را به ارزهای غیرمتمرکزی مانند بیت کوین، DAI یا اتریوم تبدیل کنید؛
• سپس ارزها را به یک کیف پول خود حضانتی منتقل کرده و از طریق یک صرافی غیرمتمرکز یا اگرگیتورهایی همچون Cowswap دوباره آن‌ها را به USDT تبدیل کنید.
• در نهایت تترها را به صرافی خارجی واریز کنید. لازم به ذکر است که حتی با استفاده از این شیوه نیز هیچ تضمینی وجود ندارد که USDTها بن نشوند. در چنین شرایطی حتی ایجاد یک کیف پول واسطه در مسیر انتقال تتر از صرافی ایرانی به صرافی خارجی نیز نمی‌تواند ریسک را کم کند.

بنابراین، اگرچه در گذشته توصیه میشد که تترها را از کیف پولی ترجیحا جدید به صرافی خارجی منتقل کنید، اما اکنون خطرات این روش بیش از پیش احساس می‌شود. پلتفرم‌های پیشرفته‌ای مانند چینالیسس (Chainalysis) می‌توانند آدرس کیف پول‌ها را ردیابی کرده و ارتباط آن با صرافی‌ها و دیگر ولت‌ها را بررسی کنند. این داده‌ها می‌توانند در اختیار نهادهای قانونی قرار گیرند.

حال اگر حتی شما اصلا قصد واریز تتر به کیف پول صرافی را ندارید و می‌خواهید تتر از صرافی ایرانی به کیف پول خودتان واریز کنید، احتمالا تمام مسیر بالا را تا قبل از واریز به صرافی خارجی طی می‌کنید. اگرچه در این روش شما سعی کردید ارتباط تتری با یک صرافی ایرانی نداشته باشید اما به هر حال ارتباطی از جنس ارز دیگری داشته‌اید! در واقع مهم این است که شما با یک صرافی ایرانی تراکنش مستقیم داشته‌اید! بنابراین اگر حجم بالایی تتر نگهداری می‌کنید، این نکته را درنظر داشته باشید که ردیابی و ارتباط بین کیف پول‌هابه راحتی شناسایی می‌شود.

روش دوم: استفاده از ارزهای حریم خصوصی

در روش قبل از ریسک بزرگی که در بر دارد گفتیم. حال اگر شما بتوانید این مسیر دور زدن را از طریق ارزهای حریم خصوصی مانند مونرو (XMR)، زی‌کش (Zcach) و دش (Dash) انجام دهید، می‌توانید ریسک را کاهش دهید. بهتر است که این فرایندها را با ارزهای حریم خصوصی طی کنید. این ارزها اطلاعات فرستنده و گیرنده و حتی سایقه تراکنش را پنهان می‌کنند؛ بنابراین گزینه‌های مناسبی برای دور زدن سیستم‌های نظارتی هستند.

• یک ارز حریم خصوصی همچون مونرو که برخی صرافی‌های ایرانی آن را ساپورت می‌کنند، انتخاب کنید؛
• مونرو را به کیف پول مونرو منتقل کنید؛
• با استفاده از یک صرافی فوری (Instant Exchange) مونرو را به تتر تبدیل کنید و آدرس مقصد، آدرس کیف پول صرافی خارجی را جای‌گذاری کنید.

نکته مهم: اگرچه صرافی‌های فوری، فرایند احراز هویت ندارند، اما در قسمت شرایط و قوانین استفاده به وضوح نوشته‌اند که در صورت لزوم کاربر باید احراز هویت انجام بدهد و علاوه بر این، تابع قوانین مبارزه با پولشویی (AML) و جلوگیری از تامین مالی تروریسم (CFT) هستند. چه بسا کاربران ایرانی هم بوده‌اند که کیف پولشان با صرافی‌های شناخته شده ایرانی ارتباط زیادی داشته، و صرافی فوری به این موضوع مشکوک شده و تترهای آن‌ها را مسدود کرده است! در هر صورت نگهداری تتر کار خطرناکی است و اگر این کار را انجا بدهید، یعنی خطرات آن را تماما پذیرفته‌اید!

بنابراین، برای ارز خطرناک و متمرکز تتر هیچ راه حلی وجود ندارد که بتواند ریسک استفاده از آن را برای ایرانی‌ها «به طور کامل» از بین ببرد! بهترین روش در حال حاضر استفاده از دای می‌باشد.

تتر ارزی خطرناک است، به خصوص برای کاربران ایرانی!

تتر محبوبیت زیادی در میان فعالان حوزه کریپتوکارنسی داشته؛ به طوری که بالاترین حجم معاملات را در میان دیگر رقبای خود دارد. اما سال‌هاست که کارشناسان به کاربران ایرانی نسبت به استفاده از آن هشدار می‌دهند. اکنون فریز شدن تتر متعلق به نهادها و شهروندان عادی سرعت گرفته و این هشداری جدی است.

گزینه‌های جایگزینی برای USDT وجود دارد که امنیت سرمایه را بالاتر می‌برند. برای مثال می‌توان استیبل‌کوین DAI را جایگزین کرد. دای ساختاری غیرمتمرکز دارد و تحت نظارت هیچ نهاد یا سازمانی نیست؛ بنابراین نمی‌تواند ابزاری برای اعمال تحریم‌ها و محدودیت‌های بین‌المللی باشد.