آموزش تحلیل تکنیکالدر دنیای تحلیل تکنیکال، کندل دوجی یکی از الگوهای کلیدی است که با بدنهای بسیار کوچک یا بدون بدنه، نشاندهنده کشمکش میان خریداران و فروشندگان است. اما آیا دوجی فقط نشانه بلاتکلیفی بازار است؟ قطعا نه!
اگر بتوانید دوجیها را بهدرستی شناسایی کنید، میتوانید نقاط حساس حمایت و مقاومت را کشف کرده و مسیر احتمالی نمودار را پیشبینی کنید. این کندلها در تمامی تایمفریمها ظاهر شده و به معاملهگران در تصمیمگیری کمک میکنند.
در این مقاله، با انواع دوجیها، مفهوم آنها و نحوه استفاده در معاملات آشنا خواهیم شد. پس همراه ما باشید!
کندل دوجی زمانی شکل میگیرد که قیمت باز شدن (Open price) و بسته شدن (Open price) آن کندل یکسان باشد. به عنوان مثال، قیمت باز شدن 1 دلار باشد، پس از افزایش و یا کاهش قیمت، آخرین قیمت نیز همان 1 دلار باشد. این کندل ممکن است سایههای بلند یا کوتاه داشته باشد و همین تفاوت در طول و محل سایهها، انواع دوجی را ایجاد میکند.
البته این نکته حائز اهیمت است که هر کندل دوجی که در نمودار ظاهر شود، لزوما اهمیت ندارد. آنچه مهم است، مکان تشکیل این کندل و تأثیر آن بر روند بازار است. در ادامه، با مهمترین انواع دوجی و نقش کلیدی آنها در تحلیل تکنیکال آشنا خواهیم شد.
شاید از خود بپرسید کندل دوجی چه مفهومی دارد و نشان دهنده چیست؟ در پاسخ باید گفت، کندلهایی مانند دوجی که قیمت باز شدن و بسته شدنشان بسیار نزدیک به هم است، نشانهای از بلاتکلیفی معاملهگران هستند. اما نکته مهم اینجاست که این بلاتکلیفی همیشه یکسان نیست!
اگر دوجی در نزدیکی سطوح حمایتی یا مقاومتی شکل بگیرد، میتواند نشانهای از ضعف در روند قبلی باشد و هشداری برای تغییر مسیر بازار بدهد. و یا گاهی نیز تشکیل کندل دوجی در یک روند قیمتی، به معنای تصمیم گیری معاملهگران برای ادامه روند و یا تغییر روند است. گاهی هم این کندلها در نقاط کلیدی نمودار ظاهر میشوند و به عنوان سطوح جدید حمایت یا مقاومت عمل میکنند. همین ویژگیها باعث میشود که دوجی نهتنها یک کندل ساده، بلکه یکی از مهمترین الگوهای تصمیمگیری در تحلیل تکنیکال باشد.
بیشتر بخوانید: آموزش گام به گام ترسیم سطوح حمایت و مقاومت
همانطور که در بالا اشاره شد، ظاهر کندل دوجی نشان دهنده بلاتکلیفی و بی تصمیمی خریداران و فروشندگان است به معنای دیگر میتوان گفت که قدرت خریدارن و فروشندگان برابر است.
اگر بخواهیم یک کندل دوجی که پس از چند روز افزایش قیمت ایجاد شده است را از منظر رفتار شناسی بررسی کنیم، میتوان گفت که پس از باز شدن کندل (Open)، ابتدا خریدارن طبق روزهای گذشته باعث افزایش قیمت شدهاند. با گذشت زمان کم کم عدهای فروشنده وارد بازار میشوند و قیمت را کاهش میدهند. این کاهش قیمت ممکن است تا زیر قیمت باز شدن کندل نیز ادامه داشته باشند.
با این کاهش قیمت، مجددا عدهای خریدار جدید، با این ذهنیت که هنوز در روند صعودی هستند وارد معامله میشوند و قیمت را افزایش میدهند و فروشندگان نیز فرصت را غنیمت شمرده و با احتیاط اقدام به فروش میکنند. در این هنگام فروشندگان به این فکر میرسند که شاید هنوز روند صعودی ادامه داشته باشد و از آن طرف خریداران نیز با دیدن فروشندگان به فکر پایان روند صعودی میافتند.
از همین جهت خریداران و فروشندگان بسیار محتاطتر عمل میکنند و در نتیجه باعث میشوند تا قیمت پایانی (Close) نیز در حدود قیمت باز شدن کندل قرار بگیرد. اینگونه است که یک کندل دوجی تشکیل میشود.
نکته بسیار مهم دانستن این موضوع است که روندها با ایجاد یک کندل دوجی تغییر نخواهند کرد. بلکه این کندل دوجی اولا باید در دل یک سطح مقاومتی یا حماتی قرار گرفته باشد و دوما کندل بعد از دوجی نیز باید در خلاف جهت روند قبلی باشد تا بتوان گفت روند قبلی تضعیف شده و احتمال تغییر روند وجود دارد.
دوجیها نیز مانند سایر کندلها بر اساس محل قرارگیری انواع قیمتها، اشکال مختلفی دارند و بر اساس ظاهرشان نامگذاری میشوند و هر کدام معنای متفاوتی دارند. در ادامه به معرفی انواع این کندل و بررسی آنها خواهیم پرداخت.
کندل دوجی سنجاقک مطابق با نامش، ظاهری شبیه به سنجاقک دارد. در این کندل قیمت باز(Open)، بسته (Close) و بیشترین قیمت (High) در یک نقطه هستند و کمترین قیمت (Low) در فاصله نسبتا دوری از سایر قیمتها قرار دارد.
این کندل زمانی معتبر و قابل استفاده در معاملات است که در دل سطوح حمایتی و مقاومتی قرار داشته باشد. مخصوصا اگر این کندل در محل سطوح حمایتی معتبر تشکیل شود، اهمیت و قدرت آن دو چندان است. البته این نکته را به خاطر داشته باشید که هرگز نباید بر اساس یک کندل وارد معامله شوید.
دلیل اینکه کندل دوجی سنجاقک در سطوح حمایتی اهمیت بیشتری دارد، به مفهوم و رفتارشناسی این کندل بر میگردد. در این کندل، قیمت پس از باز شدن با سرعت و قدرت هرچه تمام توسط فروشندگان کاهش مییابد.
اما از آنجایی که نمودار در سطح حمایتی قرار دارد، عدهای از معاملهگران با حس جا ماندن از بازار و باور به اینکه قیمت برای ورود مناسب است، با عجله اقدام به خرید میکنند. این خرید عجولانه باعث افزایش قیمت ناگهانی میشود به طوری که قیمت در حدود قیمت باز شدن، بسته میشود.
همانطور که از نام این کندل پیداست، ظاهرش کاملا مشابه به صلیب است. کندل دوجی صلیب اینگونه شکل میگیرد که اولین و آخرین قیمت در یک نقطه قرار دارند. بیشترین قیمت کمی بالاتر از آنها و کمترین قیمت در نقطه دورتری تشکیل شده است.
در کندل صلیب نسبت به الگوی دوجی سنجاقک، معاملهگران در سردرگمی بیشتری هستند زیرا این کندل افزایش و کاهش قیمت را داشته است.
این نوع دوجی از نظر رفتار شناسی، دقیقا مشابه الگوی کندل سنجاقک میباشد و نشانه کاهش میزان عرضه و قدرت گرفتن خریداران است. اگر این کندل در سطوح حمایتی مشاهده شود، اولین سیگنال جهت افزایش قیمت خواهد بود که باید در کنار سایر سیگنالها موردی استفاده قرار بگیرد.
کندل دوجی خنثی، بلاتکلیفی محض خریداران و فروشندگان و تعادل قدرت بین معاملهگران را نشان میدهد. در این کندل اولین و آخرین قیمت در یک نقطه هستند. کمترین و بیشترین قیمت نیز به فواصل تقریبا مساوی از اولین و آخرین قیمت دور هستند. به عبارت دیگر اگر ارتفاع سایه بالایی این کندل 2 درصد است، ارتفاع سایه پایینی کندل نیز باید حدود 2 درصد باشد تا دوجی خنثی را داشته باشیم.
این کندلها هم در سطوح مقاومت و هم در سطوح حمایت دیده میشوند، اما به یاد داشته باشید که دوجی خنثی هیچ سیگنال خاصی برای جهت حرکت قیمت را نشان نمیدهد و صرفا کاهش قدرت روند قبلی و یا استراحت موقت را بیان میکند.
به عنوان مثال اگر در نزدیکی سطوح مقاومتی دوجی خنثی را مشاهده کردید، نمیتوان آن را نشانهای برای کاهش قیمت دانست، زیرا ممکن است پس از این کندل نمودار مجددا به مسیر خود ادامه دهد.
عامل تعیین کننده جهت حرکت نمودار، معمولا کندل بعد از دوجی خنثی است. به عبارت دیگر اگر کندل بعد از دوجی صعودی بود و سیگنالها صعودی دیگری نیز در نمودار و اندیکاتورها مشاهده کردید، میتوان در جهت آن سیگنال صعودی وارد معامله شد.
کندل دوجی سنگ قبر، از آن رو به این اسم معروف است که ظاهری مانند سنگ قبر دارد و همچنین این کندل بیانگر فشار فروش و قدرت گرفتن فروشندگان است که به احتمال زیاد در آینده باعث کاهش قیمت خواهند شد.
این کندل زمانی معتبر است که در نزدیکی سطوح مقاومتی ایجاد شود. همچنین از نظر ظاهری و رفتار شناسی، دقیقا مخالف دوجی سنجاقک است. یعنی اولین، آخرین و کمترین قیمت در یک نقطه ایجاد میشوند ولی بیشترین قیمت در نقطه دورتری نسبت به سایر قیمتها قرار دارد.
در این کندل ابتدا خریداران مطابق روند قبلی قیمت را افزایش میدهند و با رسیدن نمودار به سطح مقاومتی، عدهای از معاملهگران به فکر برداشت سود میافتند. با فروش این معاملهگران قیمت کاهش پیدا کرده و در حوالی اولین قیمت، کندل بسته میشود.
همانطور که میدانید، کندل دوجی زمانی شکل میگیرد که قیمت باز و بسته شدن تقریباً برابر باشد. این کندل بدنهای بسیار کوچک دارد و نشاندهنده بلاتکلیفی معاملهگران در بازار است.
برای تشخیص و استفاده مؤثر از کندل دوجی، به نکات زیر توجه کنید:
پس از بررسی این موارد میتوانید با ریسک نسبتا کمتر وارد معامله شوید.
حال که مهمترین کندلهای دوجی را میشناسیم، نوبت فراگیری استفاده از آنها در تحلیلها و معاملات است. اولین و مهمترین نکتهای که باید در نظر داشته باشید این است که هرگز تغییر روند، افزایش یا کاهش قیمت را نمیتوان فقط با مشاهده یک کندل یا الگوی کندلی تشخیص داد و در نتیجه این الگوها و کندلها باید در کنار سایر ابزارها و مفاهیم مانند اندیکاتورها، سطوح حمایت و مقاومت، واگراییها و … مورد استفاده قرار بگیرند. به مثالهای زیر دقت کنید .
بیشتر بخوانید: اندیکاتور RSI چیست؟ آموزش اندیکاتور RSI
کندل دوجی یکی از مهمترین الگوهای کندلی است که بلاتکلیفی و کشمکش میان خریداران و فروشندگان را نشان میدهد. این الگو میتواند سیگنالهای قدرتمندی ارائه دهد، اما برای کاهش خطا، باید آن را در کنار سایر ابزارهای تحلیلی به کار برد. در ادامه به برخی از استراتژیهای موثر برای استفاده از کندل دوجی میپردازیم.
همانطور که گفتیم، کندل دوجی به تنهایی ابزار مطمئنی برای ورود یا خروج از معامله نیست و استفاده از آن بهتنهایی میتواند ریسک بالایی داشته باشد. اما ترکیب این کندل با الگوهای چند کندلی مانند پوشا صعودی و نزولی، ابر سیاه، نفوذی، هارامی، ستاره صبحگاهی و شامگاهی و حتی الگوی هارامی، میتواند سیگنالهای بسیار قدرتمندی ایجاد کند!
تصور کنید که در محدوده یک سطح حمایتی یا مقاومتی، الگوی پوشای صعودی یا نزولی شکل بگیرد که در آن، کندل اول یک دوجی باشد و کندل دوم، بهطور کامل کندل دوجی را ببلعد و الگوی پوشا را تایید کند. این ترکیب، یک سیگنال قوی برای تصمیمگیری بهتر و کاهش ریسک معاملات خواهد بود. با چنین الگوهایی، میتوان با اطمینان بیشتری وارد بازار شد یا در زمان مناسب از آن خارج شد.
الگوهای ابر سیاه و نفوذی در تحلیل تکنیکال
همانطور که اشاره شد، انواع کندل دوجی نشانهای از بلاتکلیفی معاملهگران در بازار هستند، اما در عین حال میتوانند لحظهای حساس برای تصمیمگیری نیز باشند!
در واقع، محل تشکیل کندلهای دوجی همان میدان نبرد خریداران و فروشندگان است. هر طرفی که در این نبرد پیروز شود، جهت حرکت قیمت را تعیین خواهد کرد. به همین دلیل، کندلهای دوجی که پس از یک حرکت صعودی یا نزولی قوی ظاهر میشوند، بهعنوان نقاط تصمیمگیری تمام معاملهگران برای ادامه حرکت و یا برگشت نمودار شناخته میشوند. این سطوح که منشأ حرکت جدید هستند، میتوانند در آینده بهعنوان حمایتها و مقاومتهای قدرتمند عمل کنند. به مثالهای زیر توجه کنید!
الگوی دوجی، علاوه بر نشان دادن ضعف روند، در موقعیتهای خاص میتواند به شناسایی سطوح حمایت و مقاومت کلیدی کمک کند. یکی از مهمترین محلهایی که میتوان از کندلهای دوجی برای ترسیم سطوح عرضه و تقاضا استفاده کرد، اطراف پیوتهای مهم و ماژور است.
برای شناسایی این سطوح قدرتمند، کافی است ابتدا یک پیوت را در نمودار مشخص کنید. سپس در قبل، بعد یا روی همان پیوت، به دنبال یک کندل دوجی معتبر بگردید. محدوده این کندل، از ابتدا تا انتها، میتواند بهعنوان یک سطح عرضه یا تقاضای مهم در نظر گرفته شود. پس از رسم این سطوح، کافی است منتظر واکنش قیمت باشید! در تصویر زیر، عملکرد این مناطق کلیدی را بهوضوح مشاهده میکنید.
پیوت در تحلیل تکنیکال چیست و چه کاربردی دارد؟
در این مقاله شما کندل دوجی، دلیل شکل گیری، رفتار شناسی، انواع آن، نحوه معامله و استراتژیهای آن را آموختید. در پایان لازم است مجددا تاکید شود که هرگز با کندلهای دوجی به تنهایی نباید معامله کرد زیرا این کندلها صرفا بلاتکلیفی و سردرگمی بازار و در عین حال محل تصمیم گیری معامله گران را نشان میدهد.
اگر قصد استفاده از این کندلها در تحلیلهایتان را دارید، باید در نظر بگیرید که دوجیها را در کنار سایر سیگنالهای مثبت یا منفی مورد استفاده قرار بدهید و از سایر ابزارها تاییدیه بگیرید و سپس وارد معامله شوید.
مهندسی عمران خوندم و طی دوران تحصیل وارد بازارهای مالی شدم. کم و بیش 10 سالی هست که در بازارهای مالی فعالیت دارم و شغل اصلیم محسوب میشه و حدود 5 6 سالی هم میشه که با ...
